Albisteak

• PPA-k itsas zaintzarako Gipuzkoako ekimenarekin bat egiten du, MATER Ontzi Museo Ekoaktiboak koordinatuta, Gipuzkoako Foru Aldundiarekin lankidetzan.

Pasaiako Portu Agintaritzak (PPA) beste urrats bat eman du iraunkortasunaren eta ingurumenaren aldeko konpromisoan, Gipuzkoako Itsas Zaintza Sarearekin bat egin baitu. Horrela, PPA-a bazkide estrategiko bihurtzen da, ekimenari ekiteko behar diren euskarria eta bitartekoak bermatzeko.

MATER Ontzi Museo Ekoaktiboa buru duela, Gipuzkoako Foru Aldundiko Ingurumeneko eta Obra Hidraulikoetako Departamentuarekin lankidetzan, Itsas Zaintza Sareak itsasoari lotutako mota guztietako erakundeak biltzen ditu, Gipuzkoako itsasertzaren kontserbazioa sustatzeko ekintza sorta bat abian jartzeko.

Itsas Zaintza Sarearen zereginak dira, alde batetik, itsas hondakinak behatzea eta kostaldeko biodibertsitatea zaintzea. Parte hartzen duten eragileek beren ezagutza eskaintzen dute itsasoaren ingurumen-egoera zabaltzeko eta gizartea ekosistema horren egoera osasungarri baten alde inplikatzeko.

Bestalde, modu osagarrian, erakundeak bideratzaile gisa lan egiten du jardunbide egokiak sustatzeko eta komunitatea sentsibilizatzeko hainbat material, ekintza koordinatu eta komunikazio bateratuaren bidez.

Sarean sartzearekin batera, PPAk indartu egiten du iraunkortasunari lotutako estrategia, eta bere ahalmen logistikoa eta ekonomikoa egunez-egun itsasoa babesten dutenen zerbitzura jartzen du.

• Jarduera honetan, bi biltegi eraitsiko dira ponpaketa-estazio berri bat eta 702 m3-ko ur-biltegi bat eraikitzeko behar den espazioa libre uzteko.  

Pasaiako Portu Agintaritzak (PPA) beste urrats bat eman du La Herrerako suteen aurkako babes-sarea (PCI) modernizatzeko proiektuan. Guztira, 2 milioi euro inguruko inbertsioa aurreikusten da.

Zehazki, PPAk Herrerako mendebaldean kokatutako bi biltegi zahar eraisteko lanak baimendu ditu. Esku-hartze horren helburua da sistema hidrauliko berriak hartuko duen espazio fisikoa libratzea, Herrera eremu osoari emango baitio zerbitzua.

Herrera kaleko D-2 eta D-3 eraikinen eraispena otsailaren 9an hasi zen, lanek astebeteko iraupena izango dute, eta Construcciones Alzola enpresak egingo du. Amaitutakoan, egiturek suteen aurkako proiektuaren funtsezko azpiegitura berriei utziko diete lekua: 100 m²-ko ponpaketa-estazio bat eta 702 m³ biltegiratzeko ahalmena duen altzairu galbanizatuzko ur-biltegi bat, edozein larrialdiren aurrean horniduraren autonomia bermatuz.

La Herrerako hegoaldean suteen aurkako segurtasuna modernizatzeko 1.978.000 euroko inbertsio orokorraren barruan sartzen da eraispena.

• PPAk eta Noatum-UECC terminalak atzo helarazi zizkieten fabrikatzaileen elkarteko ordezkariei hainbat proiektutan egindako aurrerapenak, hala nola Lezoko kanala zabaltzea.
• Urteko topaketak portuaren inbertsio-estrategia sektorearen behar operatiboekin lerrokatzea du helburu.

Pasaiako Portu Agintaritzak (PPA) urteko bilera egin zuen atzo Automobil eta Kamioi Fabrikatzaileen Espainiako Elkartearekin (ANFAC) eta Noatum-UECC ibilgailuen terminalarekin. Jardunaldiari esker, proiektu estrategikoak aztertu ahal izan ziren, portuko jarduna optimizatzeko eta sektorearen logistika bultzatzeko, horixe baita Gipuzkoako dartsenaren trafiko nagusietako bat.

Bilera PPAren egoitzan egin zen, eta bertan ANFACeko Logistika Batzordeko eta fabrikatzaileen Europako hainbat markatako ordezkariak izan ziren, baita Noatum, UECC, Pasaiako ibilgailuen terminaleko eta Portuko Agintaritzako arduradunak ere, besteak beste, Izaskun Goñi presidentea eta David Candelario zuzendaria.

Topaketan zehar, lantaldeak bertatik bertara ezagutu zuen inbertsio garrantzitsuen egoera, hala nola, Lezoko kanala zabaltzea, PPAk 23 milioi euroko inbertsioarekin martxan, edo argiztapen proiektua (650.000 €) gaueko nabigazioa errazteko.

Era berean, dagoeneko amaituta dauden obren balioa nabarmendu da, hala nola Herreratik eta Lezotik lurreko sarbideak hobetzea (2 M €), kanala seinaleztatzea (300.000 €), eta Lezoko tren-geltokia handitzea (3,1 M €), 2023tik martxan.

"ANFACekin eta fabrikatzaileekin harreman zuzena izateak gure ibilbide-orria eta inbertsioak industriaren errealitatera egokitzea ahalbidetzen digu, Pasaiako Portuak zerbitzu arin eta lehiakorra eskaintzea bermatuz", nabarmendu du Izaskun Goñi PPAko presidenteak.

Sektorearen balorazio positiboa

Topaketak balio izan zuen, halaber, 2024ko ekitaldiko "Ibilgailuen Itsas-Portuko Logistikaren Balorazioa" txostenaren azken emaitzak errepasatzeko. Pasaiako portuak 5etik 4,1eko puntuazio globala lortu zuen, eta aurten ere Estatuko balorazio onena jaso duten lau portuen artean finkatu da.

Txostenak bereziki nabarmendu zituen errepide bidezko irisgarritasuna eta zerbitzuaren malgutasuna (4,7 puntu biak), bai eta portu-kudeaketaren proaktibitatea ere (4,4). Bileran zehar, antzemandako hobekuntza-arloak ere aztertu ziren, eta Pasaiako portutik horietan lan egiteko konpromisoa hartu dute.

• Portu Agintaritzak, ziurgabetasunak markatutako testuinguru ekonomiko batean, 2024ko zifren oso antzekoak erregistratu ditu, siderurgiako produktuak erreferentzia nagusi gisa hartuta.  
• Lonjak % 7 inguru handitu du merkaturatutako arrain-bolumena, 17.600 tonatik gora iritsiz.  
• Azpiegiturak mantentzea, portua modernizatzea eta Ekonomia Urdina bultzatzea izan dira jarduera-ardatz nagusiak, inbertsio-programa bizi baten bidez.  
• Izaskun Goñi, PPAko presidentea: "Datuek agerian uzten dute portuaren sendotasuna eta egokitzeko gaitasuna". 

Ziurgabetasun globalak markatutako testuinguru ekonomiko batean, Pasaiako portuak egonkortasuna islatzen duten emaitzekin itxi du 2025a; guztira, 3.415.626 tonako bolumena erdietsi du, ia 2024ko zifra berdinak. 

2025ean, zenbait merkantziak atzera egin dute, hala nola automobilari lotutakoak (-% 9,29) edo nekazaritzako elikagaien sektorekoak-, baina jaitsiera hori industriako beste merkantzia batzuen portaera onari esker konpentsatu da.  

Produktu siderurgikoak dira, oraindik ere, portuko erreferentzia nagusia: 1.748.631 tona, hots, guztizkoaren % 52 inguru. Era berean, nabarmentzekoa da beste trafiko batzuek izan duten hazkundea; besteak beste, txatarrak (+% 65,4), mineral ez-metalikoak (+% 42,7), petrolio-kokeak (+% 44,58), produktu kimikoak, baita makineriak eta horien ordezko piezak ere.  

"Trafikoen bilakaera desberdina izan da sektoreen arabera. Automobilgintzaren beherakada urte osoko doikuntzaren ondorio da, merkatu batzuetako gehiegizko stockarekin lotuta, bai eta ibilgailu modelo berrien ekoizpenari lotutako industria egokitzapeneko prozesuekin ere", nabarmendu du Izaskun Goñik, Pasaiako Portu Agintaritzako (PPA) presidenteak. 

Merkataritza-fluxuei dagokienez, salgaien jatorri nagusiak Herbehereak (745.991 tona), Erresuma Batua (272.225 tona) eta Suedia (271.822 tona) izan dira; datu horiek argi erakusten dute Europa iparraldeko merkatuek portuaren jardueran duten pisua. Bestalde, helmuga nagusiak Erresuma Batua (381.709 tona), Belgika (189.467 tona) eta Kanada (139.509 tona) izan dira, Pasaiako dartsenaren nazioarteko izaera sendotuz. 

Arrantza-arloan, Pasaiako lonjak % 7 inguruko igoera izan du 2025ean merkaturatutako arrain-bolumenean (17.600 tona baino gehiago); horrek indartu egin du portuko aktibo estrategiko gisa duen garrantzia, bai eta portu-jardueraren dibertsifikazioa ere. 

"Merkatuen ziurgabetasunak eta aldakortasunak markatutako egoeran, eta, gure kaietan presentzia handia duten industria- eta logistika-sektore jakin batzuetan eragin berezia izan arren, urtearen balantze positiboa egiten dugu. Datuek agerian uzten dute portuaren sendotasuna eta ingurune ekonomiko aldakorretara egokitzeko gaitasuna", gaineratu du Izaskun Goñik.  

10 M €-tik gorako inbertsioak 

Bestalde, 2025ean zehar, PPAk jarduera- eta inbertsio-programa zabala garatu du, arreta berezia eskainiz azpiegiturak eta kaiak mantentzeko zein hobetzeko lanei. Epe luzera portuaren segurtasuna, eraginkortasuna eta lehiakortasuna bermatzeko etengabeko funtsezko lana da. Guztira, egindako inbertsioak 10 milioi eurotik gorakoak izan dira.  

Arrantza-jardueraren esparruan, PPAk aurrera jarraitu du lonja berritzeko II. fasearekin (5,8 M €, Europar Batasunak 1 M €-rekin finantzatuta). 2025aren amaieran lanen % 80 baino gehiago bukatuta zeuden. Halaber, ostalaritza-zerbitzuetarako lokal bat egokitzeko obrak (590.000 €) egin dira, ekipamendu horri lotutako zerbitzuak indartzeko.  

Uraren kudeaketari dagokionez, hornidura-sarea sektorizatzen jarraitu da, 1,5 milioi eurorekin, EBko Next Generation funtsen bidez finantzatuta, eraginkortasuna hobetzeko, kontsumoak kontrolatzeko eta badiaren ingurumen-kalitatea zaintzeko jarduerekin batera. 

Instalazioen segurtasuna eta kontrola izan da beste ardatz nagusietako bat: Lezon eta Herreran errepideko sarbide berriak jarri dira martxan (1,1 M €), sarbideak kontrolatzeko eta bideozaintzarako sistema berriak ezarri dira (850.000 €) eta Herreran suteen aurkako babes-sarea modernizatzeko lanei ekin zaie (1,9 M €). 

Trantsizio energetikoaren esparruan, portuak urrats erabakigarriak egin ditu Onshore Power Supply (OPS) sistema ezartzeko sare elektrikoa egokitzeko lanekin (768.000 €, FEDER funts europarrak finantzatuta). Era berean, aipagarria da Iberdrolarekin lankidetzan OPS proiektuan egindako aurrerapena: enpresak 1,6 M €-ko inbertsioa egingo du. 

Jarduera horien osagarri, ibilgailu elektrikoak kargatzeko gune berriak jarri dira (60.000 €), PPAren mugikortasun jasangarriko estrategiaren barruan, eta Transatlantiko eraikinak Eraginkortasun Energetikoaren Ziurtagiria lortu du. 

Era berean, 2025ean emakida berriak formalizatu dira; besteak beste, La Herrerako kaian bi biltegi ustiatzeko esleipena Estibadora Algeposa, S.A.-ri eta Consignaciones Toro y Betolaza, S.A.-ri, portuaren ahalmen logistikoa indartuz eta trafiko estrategikoak sendotuz. 

Erakundeen eremuan, nabarmentzekoa da Herrera Norte berrurbanizatzeko eta egokitzeko erakunde arteko hitzarmena sinatu izana. Hitzarmen horretan jasotzen dira Correosen eraikin zaharraren lurzatiaren jarduerak eta Trintxerpen erabilera publikoko espazio berrien sorrera.  

Halaber, portuko enpresa operadoreek egindako inbertsioa azpimarratu behar da.  Sobrinos de Manuel Cámarak biltegi berri bat inauguratuko du laster Lezon; Algeposak eta Sobrinos de Manuel Cámarak garabi berriak erosi dituzte; eta KIMUAk Basajaun Testing Site proba banku berritzailea inauguratu zuen. 

"Urtean zehar garatutako jarduerek, bereziki kaien elektrifikazioan, azpiegituren modernizazioan, uraren kudeaketa efizientean edo lonjaren berrikuntzan, jasangarritasuneko, deskarbonizazioko eta berrikuntzako Europako estrategiekin bat datorren portu-eredu bat finkatzen laguntzen dute", azpimarratu du PPAko presidenteak. 

 Ekonomia urdina eta jasangarritasuna 

Azkenik, azpimarratzekoa da PPAk Ekonomia Urdinaren alde egindako apustua, garapenerako ardatz estrategikotzat hartuta; hau da, jarduera ekonomikoa, ingurumen-jasangarritasuna, berrikuntza eta lurraldearentzako balioa sortzea uztartzen dituen eredu gisa. 

Esparru horretan, garrantzi berezia izango du Sprilurrek La Herreran sustatutako enpresa-eraikinak, eremu horri lotutako ekintzailetza- eta berrikuntza-ekimenak hartzeko gune estrategiko gisa sortuko baita. 

Era berean, Portu Agintaritzak parte-hartze aktiboa du Oarsoaldea Urdina ekimenean, lurraldeko gainerako eragile instituzional, teknologiko eta enpresarialekin lankidetzan, itsasoaren erabilera jasangarrira eta aukera ekonomiko berriak sortzera bideratutako ekosistema bat bultzatzeko asmoz.

 Ekosistema horren barruan, azpimarratzekoa da, halaber, portuko komunitateko eragileek egindako lana; adibidez, Mater museo ekoaktiboak itsas inguruneko hondakinen murrizketan oinarrituta egiten duen lana, eta AZTI zentro teknologikoak bultzatutako I+G proiektuak.  

Itsas kulturaren eta itsas ondarearen esparruan, 2025ean, Albaola Itsas Kultur Faktoriak bultzatutako San Juan itsasontzia uretaratu da. Garrantzi handiko mugarria izan da eta Pasaiako portuaren nazioarteko proiekzioa indartzen lagundu du, itsas ondarea berreskuratzeko, zaintzeko eta zabaltzeko erreferente gisa. Ekonomia Urdinak kultura-, hezkuntza- eta turismo-dimentsioak ere integratzen ditu, lurraldearentzat balio erantsia sortuz eta portuaren eta gizartearen arteko lotura estutuz.  

Portu Agintaritzak, gainera, aurrera egin du bere taldea sendotzen eta erreleboa sustatzen; izan ere, 10 profil berri gehitu ditu, funtsezko azpiegitura logistiko honen funtzionamendu eraginkorrerako beharrezkoak diren talentua eta jarraipena bermatuz.